🗺️ Kaart & lagen

De kaart toont standaard de PDOK luchtfoto. Via de lagenkiezer rechtsboven kun je een andere basiskaart kiezen of overlays aanzetten:

Basiskaarten

• PDOK Luchtfoto — de standaard luchtfoto van Nederland
• OpenStreetMap — straten- en wegenkaart
• Cyclomedia Lucht (HD) — hoge-resolutie luchtfoto's (vereist een eigen Cyclomedia-account — zie sectie hieronder)

Overlays

• Perceelgrenzen (Kadaster)
• Hoogtekaart (AHN4) — kleurschaal verschijnt linksonder
• Bodemkaart (BRO)

Adres zoeken: typ in het zoekvak linksboven en kies een suggestie — de kaart vliegt direct naar het adres.

📷 Cyclomedia HD-luchtfoto

De Cyclomedia Lucht (HD) basislaag biedt hoge-resolutie luchtfoto's, scherper dan de standaard PDOK-luchtfoto — handig voor het exact inmeten van kolommen, parkeervakken of bestaande objecten op het terrein.

1. Open de lagenkiezer rechtsboven en kies Cyclomedia Lucht (HD)
2. Het inlog-venster verschijnt — vul je eigen Cyclomedia gebruikersnaam en wachtwoord in
3. De inloggegevens worden alleen lokaal opgeslagen in deze browser (localStorage)
4. Zoom in tot zoomniveau 18 of hoger om HD-beelden te laden — bij lagere zoom verschijnt een waarschuwingsbalk en zie je tijdelijk de PDOK-luchtfoto; er worden dan geen Cyclomedia-tegels opgehaald (credit-besparing). Hoe verder je uitzoomt, hoe groter het gebied dat één schermvulling afrekent — de teller weegt tegels daarom naar oppervlak (een tegel op zoom 18 telt als vier op zoom 19)

Credits & uitloggen — boven in beeld verschijnt een chip met je geschatte credit-gebruik in deze browser (blijft staan tot je hem op nul zet):

• credits-teller — geschat aantal verbruikte credits (≈ 1 credit per 150 HD-tegels op zoom 19, gewogen naar oppervlak)
• ↻ — zet de teller in deze browser op nul (handig bij sessiewissel)
• uitloggen — wist je inloggegevens uit deze browser en schakelt terug naar PDOK

🧰 Knoppenbalk

De verticale knoppenbalk rechts bevat alle handelingen. Beweeg de muis over een knop voor een korte beschrijving.

• Luifel — nieuwe luifel tekenen (L)
• Pergola — nieuwe pergola tekenen (P)
• PV op plat dak — opent het PV-Dak configuratie-paneel
• Meten — afstand meten op de kaart (M)
• Kolommen — toont de automatisch geplaatste kolomposities als stippen op luifels en pergola's. Per geselecteerd object stel je de details bij in de zwevende balk (luifel: vakbreedte; pergola: gridmaat + ⟳-draaiknop). Het aantal kolommen staat in de infokaart en gaat mee in de businesscase-export
• Ongedaan maken — draait de laatste wijziging terug (Ctrl+Z)
• Alles wissen — verwijdert alle luifels, pergola's en PV-daken tegelijk (Ctrl+Z draait het terug)
• Importeren / Exporteren — opent een flyout met vier sub-knoppen: ontwerp laden of opslaan als .json en 🖨 PDF-uitdraai (printbare A4 met kaartbeeld en tabellen)
• Azimut-overlay — toont per structuur pijlen met de paneelrichting en een legenda met kWp per richting (zie verderop)
• Zoom naar alles — past de kaart in zodat alles in beeld is
• Info-paneel — paneel met totalen tonen / verbergen
• Handleiding — opent deze handleiding

✏️ Luifels tekenen & bewerken

Een luifel is een standaard solar carport, met een luifel van zonnepanelen aan één of beide kanten. Het dak staat in een Y-vorm: de panelen wijzen naar buiten onder een hoek van 10°. De lijn die getekend wordt, is de lijn waarop de kolommen staan.

1. Klik op de Luifel-knop in de knoppenbalk (of druk L)
2. Klik op de kaart voor het startpunt van de kolomlijn
3. Klik voor het eindpunt van de kolomlijn — de luifel verschijnt en is direct geselecteerd

Bewerken — selecteer een luifel; een drijvende toolbar verschijnt naast de luifel:

• ← / V / → — een luifel van zonnepanelen links, rechts of beide kanten (Y-vorm) van de lijn
• Lengte — typ een waarde in meters en druk Enter
• Vrije hoogte & doorsneden — per luifel in te stellen via de paneelknop in de luifelbalk, groep Constructie (standaard 3,20 m onder de ligger; gekoppelde luifels krijgen dezelfde hoogte). De dwarsdoorsnede per rij luifels — enkele rij, Y-vorm of gekoppelde carports met de hart-op-hart uit de tekening — staat in de PDF-uitdraai en achter de doorsnede-knop in de in-/uitvoer-flyout of "Doorsneden bekijken" in datzelfde schermpje (daar ook als SVG/PNG te downloaden)
• Zonnepaneel (knop "585 Wp") — opent een schermpje met de standaardpanelen (585 Wp, 2,275 × 1,134 m · 540 Wp, 2,094 × 1,134 m · Solarge 540 Wp, 2,335 × 1,138 m) en vrije invoer van lengte, breedte (mm) en vermogen (Wp) per luifel. De lengte bepaalt hoe diep het dak is (3 panelen), de breedte de rijafstand (breedte + 26 mm) en daarmee het aantal rijen. Solarge-panelen zijn circulair en niet bifaciaal: ze krijgen geen bifaciale bonus en worden in infokaart, PDF en businesscase-export gevlagd voor de prijscalculatie (duurder paneel, andere inschuifprofielen) In hetzelfde schermpje stel je de hellingshoek van het dak per luifel in (standaard 10°; snelknoppen 5/10/15/20° of vrije invoer tot 30°). Die telt mee in de opbrengst, de PDF en de businesscase-export, en in de tekening: vanaf boven is het dak paneellengte × cos(hoek) diep, dus steiler = korter op de kaart.
• Tussenafstand — liggen twee luifels parallel naast elkaar met minder dan 2 m tussen de dakranden (buitenste paneelrand tot buitenste paneelrand, dwars op de kolomlijn), dan verschijnt daar een stippellijn met de afstand; onder 1,0 m kleurt die rood (minimale montageruimte tussen de constructies). Heeft een luifel aan die kant geen panelen, dan telt de kolomlijn als rand
• 🔗 Koppelen — markeer de luifel als gekoppeld (aan een naastgelegen luifel). Er verschijnt dan vanaf elke kolom een stippellijn loodrecht op de kolomlijn, aan de paneelzijde(n), tot 2 m voorbij het einde van het dak. Koppelen is een status (blauw gevuld = aan) die meetelt voor de prijs en meegaat in de businesscase-export; het aantal kolommen en de opbrengst veranderen er niet door. De koppel-lijnen zijn altijd zichtbaar; de kolomstippen zelf zie je met de Kolommen-knop aan
• ✥ cirkel in het midden van de lijn — sleep om de hele luifel te verplaatsen
• Witte vierkantjes aan de uiteinden — sleep om de richting en lengte van de luifel aan te passen

🟦 Pergola's tekenen & bewerken

Een pergola bestaat uit meerdere dakjes waarbij zonnepanelen in paren onder een hoek van 22° met de bovenrand naar elkaar toe worden geplaatst. De hart-op-hart afstand tussen de dakjes bedraagt standaard 4 meter (zie dwarsdoorsnede). Omdat deze maat vast is, kan in de breedterichting (A-B) uitsluitend per veelvoud van 4 meter worden uitgebreid of ingekort. Wanneer de totale breedte geen veelvoud van 4 meter is, is het vlak in de breedterichting dus niet volledig uitgevuld. Houd bij het ontwerp rekening met de oriëntatie van de zonnepanelen — deze is in de tekening aangegeven langs de breedte-as (A-B) van de solar pergola.

1. Klik op de Pergola-knop in de knoppenbalk (of druk P)
2. Klik punt A — eerste hoek van de basislijn
3. Klik punt B — tweede hoek (bepaalt breedte en richting)
4. Beweeg de muis en klik punt C — bepaalt de diepte (loodrecht op AB)

Bewerken — selecteer een pergola voor de edit-handles:

• ✥ bij hoek A — sleep om de hele pergola te verplaatsen
• Handle B — sleep om breedte en richting te wijzigen
• Handle C — sleep om de diepte aan te passen (loodrecht op AB)
• Breedte / Lengte — typ een waarde in meters en druk Enter

🟩 PV op plat dak

Voor PV-installaties op platte daken: paneelparen in V-vorm (Oost-West, 10°) of enkele panelen (Zuid, 12°). Je tekent een vlak op het dak en de blokjes worden automatisch geplaatst — gecentreerd binnen het vlak met gelijke marge aan beide kanten.

1. Klik op de PV op plat dak-knop in de knoppenbalk → het PV-Dak paneel opent rechtsboven (sleepbaar)
2. Kies oriëntatie Oost-West (10°) of Zuid (12°)
3. Vul paneelmaten (lengte × breedte in mm), vermogen (Wp), kantelhoek en hart-op-hart van de onderconstructie in
4. Optioneel: veiligheidszone (vrije rand in mm waar geen panelen komen)
5. Klik Teken polygoon, klik de hoeken op de kaart, dubbelklik om af te ronden

Geometrie — de tussenruimte tussen aangrenzende panelen is altijd 30 mm. Twee rekenvoorbeelden:

• Oost-West: paneel 1000 mm breed @ 10°, h.o.h. 2500 mm → 250 – 985 – 30 – 985 – 250 mm (= twee panelen die naar elkaar toe kantelen)
• Zuid: paneel 1000 mm breed @ 12°, h.o.h. 1500 mm → 261 – 978 – 261 mm (één paneel gecentreerd in de strook)

Onder de inputs toont een live layout-hint de exacte mm-verdeling die uit jouw waardes volgt; bij een te krappe h.o.h. krijg je een waarschuwing.

Visualisatie bij geselecteerd vlak

• Dikke oranje lijn op één zijde — de zijde die de oriëntatie bepaalt (zie note hierboven)
• ✥ move-handle op het midden van die oranje zijde — sleep om de hele installatie te verplaatsen
• Groen pijltje binnen het vlak (alleen Zuid) — de richting waarin de panelen kijken
• Rode dashed binnenrand — de veiligheidszone (no-panel zone)
• Witte sleephandles op elke hoekpunt — versleep om de vorm van het vlak aan te passen; blokjes regenereren automatisch

Blokjes selecteren & verwijderen

• Klik een paneel → selectie (oranje). Shift+klik voor meerdere; Shift+sleep een rechthoek voor veel tegelijk (elk paneel dat de rechthoek raakt wordt geselecteerd)
• Delete / Backspace → verwijdert alleen de geselecteerde panelen (de hele installatie verwijder je via de knop in het paneel of via de 🗑 Verwijder-modus in het PV-Dak-paneel + klik op het vlak)

Weergave-toggles (sectie Weergave in het paneel)

• Toon verwijderde panelen → eerder verwijderde panelen verschijnen als grijze, half-transparante 'spoken'. Klik een spook om dat paneel terug te zetten, of Shift+sleep over meerdere spoken om ze allemaal in één keer te herstellen
• Effen panelen → rendert de panelen in volle dekking met een donker-blauwe paneel-kleur in plaats van de half-transparante groene weergave

Acties op het geselecteerde vlak

• Draai 90° → roteert de panelen een kwartslag binnen het vlak
• Pas toe op geselecteerd vlak → schrijft paneelmaten, Wp, hoek, h.o.h. én veiligheidszone uit de inputs naar het vlak en regenereert de blokjes
• ✓ naast de veiligheidszone → past alléén die ene waarde toe (handig als je de rest niet wil aanraken)
• Vul opnieuw → regenereert alle blokjes met de huidige config; eerder verwijderde panelen komen terug
• Verwijder installatie → het hele vlak meteen weg

Opbrengst — Oost-West: de helft van de kWp aan elke perpendiculaire kant (Oost én West). Zuid: volledige kWp naar de perpendiculaire kant die het dichtst bij Zuid (180°) ligt. PVGIS met de ingevulde kantelhoek.

☀️ Opbrengstschatting

Het info-paneel (standaard linksboven, sleepbaar) toont per object en als totaal het aantal panelen, het opgewekt vermogen in kWp en de geschatte jaaropbrengst in kWh/jaar plus de specifieke opbrengst (kWh/kWp). Carports, pergola's en PV-daken worden allemaal meegerekend.

• Panelen — luifel: 585 Wp (2,275 × 1,134 m), 540 Wp (2,094 × 1,134 m), Solarge 540 Wp (2,335 × 1,138 m, niet bifaciaal) of eigen maten; pergola: 540 Wp; PV-dak: door gebruiker ingesteld per installatie
• Kantelhoek — luifel 10°, pergola 22° (dakjes), PV-dak: 10° (Oost-West) / 12° (Zuid) standaard, in te stellen per installatie
• Azimut
  • Luifel: bepaald door de richting van de getekende kolomlijn. Bij ← of → telt één kant mee, bij V de helft van de kWp aan elke kant
  • Pergola: helft van de kWp aan elke kant (V-dak)
  • PV-dak: bepaald door de eerste polygoon-zijde + de 90°-rotatie. Oost-West verdeelt de kWp over beide perpendiculaire zijden; Zuid kiest de zijde die het dichtst bij 180° (zuid) ligt
• Bron — PVGIS (Europese Commissie) uurdata, weerjaren 2005–2020. Berekening identiek aan de businesscase-tool: systeemverliezen per component (default vervuiling 2%, kabels 1,5%, mismatch 2%, omvormer 2%, schaduw 0% — multiplicatief ≈ 7,3%) plus omvormer-clipping (default DC/AC 1,35). Bij oost-west-opstellingen delen beide helften één omvormer (gecombineerd geclipt). De uurdata komt via de eigen serverfunctie op Netlify (met die van de businesscase-tool als reserve). Resultaten worden gecached in je browser; de eerste berekening per locatie/oriëntatie downloadt ±5 MB uurdata en kan 10–30 s duren
• Verliezen aanpassen — klik het ⚙-knopje bij de jaaropbrengst in het info-paneel. Daar stel je de vijf verliescomponenten, de clipping (DC/AC-verhouding of uit) en bifaciaal in; het schermpje toont het gecombineerde verlies en het werkelijke clipverlies van je project, en de totalen rekenen direct mee. Standaard zet alles terug op de businesscase-defaults
• Bifaciaal — vinkje in het ⚙-schermpje. Bij aan: +7% bonus (geschat: 20% albedo asfalt/tegels × ~75% bifacialiteit). Let op: de businesscase-tool rekent zonder bifaciale bonus — zet dit vinkje uit voor één-op-één vergelijkbare cijfers
• Azimut-overlay — kompas-knop in de knoppenbalk. Pijlen op de kaart tonen de paneelrichting van elke luifel, pergola en PV-dak (met gradental); de legenda rechtsonder (versleepbaar) toont per richting het opgestelde vermogen (kWp) en het aandeel. Richtingen die minder dan 5° verschillen worden als één groep geteld (kleine tekenafwijkingen zijn irrelevant); de pijlkleur volgt de groep. Oost-west-structuren tellen half/half. De azimut staat ook in de infokaart van een geselecteerd object
• Azimut-conventie — de tool toont azimut overal in de PVGIS-conventie: 0° = zuid, −90° = oost, +90° = west, ±180° = noord. Dezelfde waarden kun je dus rechtstreeks in PVGIS of de businesscase-tool invullen
• Fallback — zolang de uurdata nog laadt of als PVGIS niet bereikbaar is, gebruikt de tool een ingebouwde NL-tabel (met dezelfde rekenmethode bepaald) met breedtegraadcorrectie. Het bron-label onderaan geeft dit aan

🛠️ Beheer & opslaan

📐 Hulpmiddelen

Afstanden meten — klik op de Meten-knop in de knoppenbalk (of druk M), klik punten op de kaart, dubbelklik om te stoppen. Elk segment toont zijn afstand; het totaal verschijnt bij het laatste punt.

• Sleep een meetpunt na afronden om het te verplaatsen
• Klik op een punt of lijn → oranje selectie → Delete om de meting te verwijderen
• Esc of nogmaals op de Meten-knop wist de meting

📐 Hoogteverschil meten (AHN4) — activeer eerst de Hoogtekaart (AHN4) in de lagenkiezer rechtsboven. Klik op punt 1, dan punt 2 — een popup toont beide hoogtes (m NAP) en het verschil. Handig voor hoogteverschillen op een parkeerterrein, of om de hoogte van naastgelegen gebouwen te bekijken.

🌱 Bodemtype (BRO) — activeer de Bodemkaart (BRO) in de lagenkiezer en klik op de kaart. Een popup toont het bodemtype:

• 🔴 Veen   🟠 Klei   🟢 Zand   🟡 Leem

⌨️ Sneltoetsen

• L — Luifel tekenen
• P — Pergola tekenen
• M — Meten starten/stoppen
• Ctrl+Z — Laatste wijziging ongedaan maken
• Ctrl+D — Geselecteerd object kopiëren
• Delete / Backspace — Geselecteerd object of meting verwijderen
• Esc — Tekenmodus, meetmodus of verwijdermodus annuleren